TUNUS
Turizm sektörünün parlayan yıldızı Tunus, çok farklı yüzler
ve değişik renkler sunan oldukça gizemli ve gerçekten
de gezilesi bir ülke... Tunus Türkiye'de soğukların kendini
iyiden iyiye hissettirdiği şu günlerde tropikal iklimiyle
ilgi çeken Tunus, tarihi eserleri ve kumsalları ile görenleri
büyülüyor.
Aynı zamanda Amerikalı ünlü yönetmen George Lucas'ın "Yıldız
Savaşları" filminin birçok sahnesinin çekildiği yer.
Romantik tatilcilerin ilk tercihlerinden biri olan
Hammamet binbir gece masallarını anımsatırken, başkent
Tunus'a iki saat uzaklıktaki Sousse; Fenike, Roma, Bizans
ve Arap kültürlerinden derin izler taşır.
"Yıldız Savaşları" (Star Wars) filminin birçok sahnesi Tunus'un Matmata kentinde çekilmştir. Bu kent yaklaşık 1000 yıl önce yazın kavurucu sıcağından korunmak amacıyla yeraltı yerleşimleri olarak kurulmuş. Yeraltı şehirlerinin atmosferini solumak isteyenler Matmata şehrindeki yeraltı otellerini ziyaret edebilir.

Tunusluların kökleri Berberi adı verilen kavimlere
dayanir. Şehirleşme milattan önce 9 ve 11. yy.larda
Fenikelilerin Kartaca şehrini inşaa etmesi ve Tunus'u
bir üs olarak kullanmaları ile baslar. Tarih boyunca;
Romalıların, Bizanslıların, Arapların (Kaiouran sehri
Araplar doneminde kurulmustur 670), 16 yyda Osmanlılarin
egemenliginde kalan Tunus 1881 yılında Fransızların
yönetimine gecer. 1954 yılında içişlerinde bağımsız,
1987 yılında ise tam bağımsızlığını 1999 yılına kadar
cumhurbaşkanı olacak Bin Ali önderliğinde kazanır.
Tarih boyunca bu bölgeden geçmiş birçok uygarlık, ülke
kültürüne farklılık ve zenginlik kazandırmıştır.
Tunus Mutfağı:
En ünlü yemeği: Kuskus bizim bildiğimiz tarzın dişinda
ve çok farklı. Yerel yemeklerin Türk ağız tadına çok
uygun olduğu ülkede, deniz mahsulleri de lezzetli ve
özellikle denemenizi tavsiye ederiz. Yerel tatlarin
başı çektiği yemeklerde hoşbaharat kokuları, acılı lezzetler,
kuskus ve deniz ürünleri birbiriyle yarışıyor. Midye,
kalamar, karides, ahtapot ve zengin balık çesitleri
Tunus sofralarının vazgeçilmezleri arasında. Yemek sonlarında
sunulan naneli çaylarını, üzüm, kavun ve karpuzun birbirinden
lezzetli tatlılarını tadabilirsiniz.
Tunus'ta ekmek hayatın temelini oluşturur ve her bölgenin
kendine has bir ekmeği vardır. Acı ve bol baharatlı
yemekleri seven Tunuslular için 'Harissa' çok özel bir
sostur. Kurutulmuş kırmızı biber, sarımsak ve baharatlarla
hazırlanan bir sos olan Harissa gerçekten de çok lezzetlidir.
Acısını azaltmak için içine zeytinyağı katılır.
Gece Hayatı
Tunus'un en guzel disko-barlari Hammamet'teki Manhattan
ve Venus. Daha cok turistlerin ziyaret ettigi bu tarz
yerlerdeki gece hayatı bizde olduğu gibi sabahlara kadar
sürmüyor.
Safari Turu
Safari turunda çölde konaklayıp, ülkenin doğusundan
batısına, kuzeyinden güneyine görulmesi gereken tüm
yerleri görerek tüm Tunus'u keşfetmiş olursunuz.
Tunus'ta çatısız, çoğu yerde bir ya da iki katlı evler
var. Tunus merkezde de evler çok katlı değil. Doğruyu
söylemek gerekirse daha medenî bir hayat tarzı.
Tunus'da sanki herşey beyaz. Bir tek renk hariç...
O da Tunus bayrağı. Al bayrağımız, ay yıldızımız; 1956
sonrası istiklâlini elde eden Tunus'da Tunus bayrağını
süslüyor.
Tunus dokuz milyonluk küçük bir ülke olmasına karşın
her yıl nüfusunun yarısından fazla turisti ağırlıyor.
Tunus'ta turizm çok belirleyici... Ülkenin gelir kaynakları
içinde ilk sırayı alıyor. Hem Tunus halkı hem de hükümet
bu önemin bilincinde.
Önemli Yerler
Hammamet
Uzum baglari ve meyve bahceleri ile unludur. Hammamet,
ince kum plajlari ile Tunusun en onemli tatil merkezlerinden
biridir.
En önemli yerlerinde biri 15. yy'dan kalma Medinadir.
Baskent Tunusa yaklasik 80 km mesafededir. Tamamen turizmle
yasayan bir sahil kenti yapisina sahiptir.
Nabeul
Hammamet'e 15 dakika uzakliktadir. Tunus'un Cömlekcilik
ve tascilik merkezidir.
Sousse
Baskent Tunus'a yaklasik 140 km mesafede 1,5 saat uzakliktadir.
Tunus'un dogal zenginligi en fazla olan sehir önemli
yerlesim yerlerindendir. bulunan Sousse, ulkenin 3.
buyuk sehri ve Tunus sahillerinin sevimli guzel merkezlerinden
biridir. Sahil boyunca dizilmis luks otellleri, Talaso
terapi ve golf merkezleri, kucuk limani, carsisi, restoranlari
ve cafeleri ile minyatur bir kent gibidir. Sehir merkezinde
bulunan Ribat, Medina, Souk, Abbasiler doneminde insa
edilmis Buyuk Cami sehrin tarihi yerleri arasinda bulunmaktadir.
Monastir
Bir Afrika ulkesi olmasina ragmen Monastir gercekten
size Avrupa'yi hatirlatir. Eski adi Ruspina (Rous Penna)
olan Monastir uluslararasi havaalanina sahiptir..
Matmata
Burasi sanki kucuk bir Kapadokya... Tek farkla ki,
magara evler kayalara degil, bölgeye cöl iklimi egemen
oldugu icin, erozyon sonucu olusmus kucuk tepelerin
alt kisimlarina kazinmis. ilk göruntusuyle, Matmata
bir yeralti kenti...Matmata ve guneyinde yer alan cöllerde
Berberiler yasiyor. Tunuslular'a oranla yuz kemikleri
daha belirgin, daha esmer tenli ve daha uzun boylu olan
bu insanlar, tarih boyunca "özgurluklerini ve özgunluklerini"
kiskanclikla korumuslar.
Tunus; 1300 km 'yi bulan ince kum plajlari, golf meraklilaii
icin golf sahalari, ulkenin cesitli bolgelerine dagilmis
olan dalis merkezleri, casinolari ile tam bir turizm
cennetidir. Tarihi ve kulturel acidan cesitli donemlere
ait arkeolojik kalintilar bulunuyor. (Kartaca, Dougga,
Sbeitla, Tuburbu Majus, Zaghouan, Kerkouan, Bulla Regia
v.b.) . islamiyetin Afrika kitasina giris kapisi olan
Kairouanda ki ilk cami olan Okba, Roma donemine ait
El Cem Amfi tiyatrosu, dunyanin en buyuk mozaik koleksiyonuna
sahip olan Bardo Muzesi ve Kartaca harabeleri Tunus'un
gorulmeye deger yerleridir.
Bardo Muzesi
Dünyanin en büyük mozaik koleksiyonuna sahiptir. Roma
,Bizans dönemlerine ait heylkel ve mozaikler mevcut.
Kartaca (Carthage)
(Gökhan Tok. TÜBİTAK Bilim ve Teknik, Şubat 2001. Sayfa:
90-94)
Kartacalılar, tarihte adlan Romalılarla birlikte anılan
bir halk oldu. Kökenleri Fenikeliler olan Kartaca'nın
nasıl kurulduğu söylencelerde şöyle anlatılıyor: Fenike
Prensesi Elyssa, kendi ülkesini kurmak üzere yanına
aldığı, Fenike'nin en yakışıklı 50 küsur erkeğiyle denize
açılır. Bugünkü Kıbrıs adasında bir geceyarısı mola
vermek için durduklarında, adet olduğu üzere çırılçıplak
denize giren Kıbrıslı kadınların arasında bulurlar kendilerini.
En güzel kadınlardan yaklaşık ellisini yanlarına alarak
bugünkü Kartaca (Kart Hadast - Yeni Kent) kentine varırlar
ve ülkelerini bu verimli topraklara kurarlar. Kartaca.
Fenikelilerin kurduğu en zengin kolonilerden biri olur.
Sicilya'yı. Sardunya Adası'nı bile içine alır. Bu zenginlik
ve güç. bir yandan Roma İmparatorluğu'nün iştahını kabartırken
bir yandan da "Çizme"nin insanlarını korkutur.
Bu yüzden iki ülke arasında, 150 yıl içinde 3 büyük
savaş yaşanır (Pön Savaşları). En sonunda kazanan Roma
olur, ve koca Kartaca yakılıp yıkılır. Aristokratların
seçimle göreve getirdiği Kartaca Kralı'nın ülkesi yok
olur...
Etnik yapı - Dil- Din- Cografi durumu - Yönetim
sekli - Ekonomi
Köklü bir geçmişe dayanan el zanaatlari Tunus
ekonomisinin en dinamik iş alanıdır.
Seramikcilik, Deri çanta, Deri giyim ve küçük eşyalar
, Tahta oymacılığı ve geleneksel müzik aletleri Mücevhercilik:
altin ve gumus, Baharat, Rengarenk seramikleri, halıları
ve kilimleri, işlemeli uzun elbiseleri, dantel gibi
örülmüş kuş kafesleri, kumaşlari, eşarpları, ince işçiliğe
sahip nargileleri ve renkli cam eşyaları...
El sanatları Tunus'ta çok önemli bir ekonomik
yapıya sahiptir. Sektörün istihdam kapasitesi 300 bin
kişiye ulaşıyor. Tunus'ta Gayri Safi Milli Hasıla'nın
yüzde 4'ünü el sanatları oluşturuyor.
Tunus nüfusunun % 96.5'ini Araplar olusturmaktadir.
Araplarin tamamina yakini Müslümandir. Bunun yani sira
% 3 oraninda Berberiler vardir. Berberilerin tamami
Müslümandir. Ayrica az sayida yahudi ve Avrupa kökenli
hiristiyan bulunmaktadir.
Resmi dil Arapça'dir. Halkin çogunlugu Arapça'nin
yani sira Fransizca'yi da konusabilmektedir.
Tunus'ta ilkögretim 6 yasindan baslayarak 6
yil sürer ve ücretsizdir. Ortaögretimin orta kismi 3,
lise kismi 4 yildir. Ilkokul çagindaki çocuklarin %
95'i, ortaögrenim çagindakilerin % 24'ü bu ögretimlerden
yararlanabilmektedir. Üniversite çagindaki gençlerden
üniversiteye kayit yaptiranlarin orani % 6, 25 yasin
üstündekiler arasinda yüksek ögrenim görmüs olanlarin
orani % 3.4'tür. Okuma yazma bilenlerin orani ise %
66'dir.
Tunus'ta maden tesislerinin yani sira çelik üretimi
ve araba sanayi üzerine çesitli agir sanayi kuruluslari
bulunmaktadir. Bunun yani sira elektrikli ve elektronik
araçlar, tekstil ürünleri, çimento ve diger insaat malzemeleri,
cam, plastik, buji, zeytinyagi, bitkisel yag, muhtelif
gida maddeleri, mesrubat, sigara, giyim esyasi, mobilya,
agaç ürünleri, kâgit, kirtasiye malzemeleri, kimyasal
maddeler, plastik esya, toprak ve madeni esya, mekanik
araçlar, elektrik gereçleri gibi ürünler üreten fabrikalar
ve küçük sanayi kuruluslari bulunmaktadir. Sanayi gelirlerinin
gayri safi yurtiçi hasiladaki payi % 15'tir. Çalisan
nüfusun % 18'i sanayi sektöründe is görmektedir.
TUNUS' a hızlı bakış:
Bağımsızlık tarihi: 20 Mart 1956 (Bağımsızlığını
Fransa'dan geri almıştır.).
Resmi adı : Tunus Cumhuriyeti. (Mağrib Arab
Birliği üyesi,)
Yüzölçümü : 163 610 km2,
Nüfusu : 9 800 000 (ANONİM, 2004 a),
Başşehri : Tunus (880 000 (1995 yılı sayım sonucu)).
Toplam nüfusun yaklaşık onda biri.
Önemli şehirleri : El Kayrevan, Bizerte, Cundûbe,
Sûse, Sefakis, Nabul, Gabes, El Hammamet4.
Resmi dini : İSLÂM,
Resmi dili : Resmi lisanı Arabçadır. Fransızca
yaygın olarak kullanılır. Bütün resmi muameleler iki
lisanla yapılır. Makaleler Arabca ve Fransızca yazılır
(SIRMA, 1985, s. 73, 74; ANONİM, 1990, s. 218),
Nüfus yapısı : % 98 (sünni müslüman (Malikî)
Arab), % 1.5 (sünni müslüman Berberi) ve % 0.5 (çoğunluğu
Fransız ve İtalyanlardan oluşan azınlık). Tunus halkının
Berberilerle Arabların karışımından ortaya çıktığı da
ifade edilmektedir. Türklerden geriye kalanlar ise büyük
ölçüde isim ve soy isimleri olmak üzere sokak ve cami
adlarında kullandıkları Türkçe ifadelerdir. Siması Türklere
benzeyen Tunuslular özellikle başkent Tunus ve El Kayrevan'da
belirgin biçimde göze çarpar.
Para birimi : Tunus Dinarı (ANDI, 1993, s. 417,
418; ANONİM, 1998). 1 Amerikan Doları= 1.224 Tunus Dinarı
(5.12.2003).
Daha fazla bilgi için bknz.
www.galenfrysinger.com/carthage_tunisia.htm
www.tourismtunisia.com/welcom/index.html
www.cia.gov/cia/publications/factbook/geos/ts.html#Intro
|